Các ngân hàng đang “xốc” lại chính sách tín dụng nhằm “bơm” vốn cho doang nghiệp. Ảnh: minh họa

Đã bước sang quý cuối cùng của năm 2008. Đây là thời điểm nền kinh tế cần rất nhiều vốn bởi các doanh nghiệp (DN) bước vào cuộc đua “nước rút” để hoàn thành kế hoạch sản xuất kinh doanh (SXKD). Chính vì thế, các ngân hàng (NH) đang “xốc” lại chính sách tín dụng nhằm “bơm” vốn cho DN, nhất là các DN sản xuất mặt hàng thiết yếu và xuất khẩu (XK). 

NH TMCP Xuất nhập khẩu (Eximbank) là NH đầu tiên thực hiện chương trình tài trợ xuất nhập khẩu (XNK) có bảo hiểm bằng tỷ giá. Eximbank đã giải ngân gần 2.000 tỷ đồng để cho các DN vay vốn, đồng thời giảm lãi suất (LS) cho vay đối với các DN XK chiết khấu bộ chứng từ bằng USD. Tiếp đến, NH TMCP Á Châu (ACB) tuyên bố sẽ dành 15.000 tỷ đồng để giải ngân từ nay đến cuối năm, phục vụ tăng trưởng XK đối với tất cả các ngành nghề. Để khẳng định lời tuyên bố này, mới đây, ACB đã giải ngân đợt đầu tiên 5.000 tỷ đồng, trong đó, dành 3.000 tỷ đồng cho đối tượng là các DN, ưu tiên tài trợ XK các ngành gạo, thủy sản, cao su, dệt may, đồ gỗ…; 2.000 tỷ đồng cho vay các nhu cầu về mở rộng SXKD, tiêu dùng, vay mua nhà, sửa chữa nhà ở… đối với những khách hàng cá nhân. Ngày 26-9, NH TMCP Ngoại thương (Vietcombank) quyết định từ nay đến cuối năm dành thêm 3.000 tỷ đồng trong kế hoạch phát triển tín dụng năm 2008 để đẩy mạnh chương trình cho vay DN nhỏ và vừa. Kể từ ngày 1-10, Vietcombank cũng thực hiện giảm mạnh LS cho vay bằng VND. Theo đó, LS thông thường ở mức 19,5%/năm. Các khách hàng truyền thống, sử dụng dịch vụ giải pháp tổng thể và kinh doanh trong lĩnh vực trọng yếu, có tác động tích cực đến việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế sẽ được hưởng mức LS ưu đãi là 18,525%/năm. Theo NH TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank), NH này đã chính thức triển khai sản phẩm “Cho vay VND theo lãi suất USD” cho các DN hoạt động XK. Theo đó, các DN hoạt động XK có nhu cầu vốn lưu động để thu mua nguyên vật liệu chế biến hàng hóa theo hợp đồng XK sẽ được Sacombank xem xét cho vay với mức LS 8,5%/năm. Ngược lại, DN cam kết sẽ bán lại lượng USD thu được từ hợp đồng XK cho Sacombank theo tỷ giá tại thời điểm NH giải ngân. Bà Lương Thị Cẩm Tú, Giám đốc Sacombank Chi nhánh Khánh Hòa cho biết: “Việc Sacombank triển khai sản phẩm “Cho vay VND theo lãi suất USD” là nhằm hỗ trợ các DN XK giải pháp về nguồn vốn tối ưu và cạnh tranh nhất, làm giảm áp lực về chi phí vốn trong thời điểm cuối năm”. Đồng thời, từ ngày 3-10 đến 31-12-2008, tất cả các DN giao dịch thanh toán quốc tế tại Sacombank dưới các hình thức thư tín dụng (L/C), chuyển tiền bằng điện (T/T) hoặc nhờ thu… sẽ được giảm phí dịch vụ thanh toán từ 10 - 30%. Cùng với các NH TMCP khác, NH Kỹ thương (Techcombank) cũng vừa giảm 0,5 - 1% đối với cho vay bằng VND và giảm 2 - 2,5% đối với cho vay bằng USD. Techcombank cho biết, khoảng 4.000 - 5.000 tỷ đồng sẽ được Techcombank “bơm” ra thị trường cho DN thu mua và chế biến lúa, gạo, cà phê, điều, sắn lát… Đồng thời, Techcombank có chính sách ưu đãi LS đối với các DN NK các nguyên vật liệu, trang thiết bị phục vụ mở rộng SXKD. Còn tại NH Đông Á, mức LS tài trợ XK phổ biến là 19,2%/năm, trường hợp tài trợ L/C XK hoặc hợp đồng XK có thời hạn giao hàng dưới 3 tháng và có tài sản đảm bảo, LS cho vay còn 18,96%/năm… Theo ông Trương Duy Vũ, Giám đốc Phòng Giao dịch Nha Trang (NH Đông Á), NH cũng đã chấp nhận cho vay bổ sung vốn lưu động với LS 1,60 - 1,65%/tháng; đồng thời “mở van” với bất động sản và chứng khoán, LS 1,7%/tháng (20,4%/năm)…

Đã bước sang quý cuối cùng của năm 2008. Vì vậy, trong thời điểm này, việc các NH công bố tăng hạn mức tín dụng cho DN, đồng thời giảm LS cho vay đối với một số ngành nghề ưu tiên là một tín hiệu đáng ghi nhận trong việc hỗ trợ các DN phục hồi, phát triển SXKD. Vẫn còn nhiều NH đang lên kế hoạch đẩy mạnh giải ngân vào dịp cuối năm, sau tín hiệu tăng chậm của dư nợ. Tuy nhiên, trong một thông cáo báo chí mới phát đi gần đây, NH Nhà nước cho biết, trong điều kiện LS giảm, vốn tiếp tục được “bơm” ra, các NH vẫn phải kiểm soát thật chặt khách hàng, tập trung nguồn vốn ưu tiên cho phát triển kinh tế, mục tiêu là tăng trưởng có kiểm soát. Do đó, chỉ những DN nào đạt yêu cầu mới được cấp tín dụng. Giám đốc một NH TMCP trên địa bàn Nha Trang cho biết: “Trước đây, LS cho vay phổ biến là 21%/năm, nay đã giảm dần, dao động từ 17,5% đến trên 20%/năm. Tuy hô hào giảm LS và thực hiện cơ chế “thoáng” cho DN nhưng NH vẫn phải kiểm soát chặt chẽ “lý lịch” của DN. Chính vì vậy, mấy ngày qua có rất ít DN vay vốn”. Còn về phía DN, khi được hỏi đều cho biết, sau khi có thông tin trên báo chí, các DN rất hồ hởi tiếp cận NH. Nhưng có rất nhiều lý do khiến họ không thể tiếp cận được sự… ưu đãi. Thứ nhất, đối với nhiều DN, mức LS cho vay tuy đã giảm nhưng chỉ giảm được trên dưới 1%, không đáng kể so với những chi phí DN đang phải gánh chịu. Thứ hai, tuy nhiều NH công bố thông tin trên báo chí, nhưng khi DN đến thì câu trả lời họ nhận được là chưa triển khai… Vì vậy, sau các động thái tuyên bố về giảm LS, “bơm” vốn cho DN, các NH cần nhanh chóng thực hiện các quyết định này, đảm bảo cho kế hoạch của DN được xem xét một cách kịp thời. Còn về việc các NH có thể giảm LS hơn nữa không thì một giám đốc NH thẳng thắn cho biết, không thể đòi hỏi NHTM giảm LS cho vay nhiều nữa vào lúc này. Bởi vì, mỗi NH đều có một nguồn vốn nhất định và dựa trên LS huy động mà đưa ra mức LS cho vay cân đối. Trong tình hình hiện nay, LS huy động còn ở mức cao do ảnh hưởng của lạm phát. Vì vậy khó có thể giảm LS cho vay hơn nữa.

LÊ NGUYÊN