Niềm vui sẽ đến với vùng hạ du khi việc thi công kênh dẫn nước tưới tiêu hoàn thành (Ảnh: Thi công hệ thống kênh tưới tiêu tại xã Ninh Tây).

Tiếp tục cuộc hành trình, tôi vượt con đường đèo quanh co gần 20km để đến hồ chứa nước - điểm đầu mối của CTTĐ. Ngày trước, con đường này đi lại khá trắc trở. Những đơn vị thi công phải mở từng mét đường mới có thể xuyên rừng vào khu vực lòng hồ. Do không có đường nhựa nên việc vận chuyển nhu yếu phẩm, vật liệu thi công đều dựa vào những chiếc xe ben có mã lực lớn và cả xe ủi. Giờ đây, đi trên con đường trải nhựa, tôi vẫn còn nhớ như in những chiếc xe ủi cứ lầm lì chở những thùng phuy chứa đầy dầu, những can nước cung cấp cho công trường đầu mối… Qua hết con đường đèo quanh co, lòng hồ hiện ra trước mắt. Xung quanh hồ, những khu rừng già còn đọng lại làn sương đặc quánh. Một hồ nước mênh mông hiện lên giữa thung lũng. Nơi đây, ngày trước tôi đã từng gặp những đơn vị thi công, bây giờ đã là lòng hồ, có mực nước sâu đến hơn 600m. Bên cạnh con đường vào chân đập, Công ty CPĐT-PTĐ Miền Trung tiếp tục xây dựng một số phòng phục vụ cho việc quản lý công trình đầu mối. Hệ thống điện đường đã được lắp đặt. Thoạt nhìn, tôi cứ ngỡ một thị trấn miền núi thu nhỏ đang ở ngay trước mặt.

Tại một nhánh rẽ khác trên con đường lên lòng hồ là tháp điều áp. Những ngày mới khởi công, Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng công trình ngầm Việt Nam đã nhận thi công con đường hầm để lắp đường ống áp lực xuyên núi, dẫn nước từ lòng hồ về Nhà máy. Đường hầm dài hơn 1.600m chạy từ phía lòng hồ đến tháp điều áp. Đây là đường hầm có tiết diện nhỏ (4,4m2) nên đơn vị thi công phải làm thêm một đường hầm phụ dài 167m xuyên ngang, giúp các phương tiện vận tải thi công có thể ra vào dễ dàng, đồng thời tạo không khí lưu thông trong hầm. Do đường hầm nhỏ, đơn vị thi công phải vận dụng linh hoạt tất cả các kỹ thuật để thực hiện. Vì vậy, nếu nỗ lực lắm, mỗi tháng, đơn vị thi công cũng chỉ đào được 90 - 100m đường hầm…

Thi công CTTĐ này gian khó là thế nên giờ đây, những kỹ sư, công nhân tại Nhà máy càng quý trọng những gì đã được xây dựng. Nhìn những anh em trực tại tháp điều áp và công trình đầu mối, tôi thầm thán phục và hiểu hơn đặc thù của nghề làm thủy điện. Chắn chắn ở họ có niềm đam mê làm thủy điện cháy bỏng. Ở 2 khu vực nói trên, mỗi khi vào ca trực, mọi người như bị cách ly với cộng đồng. Nơi đây, sóng điện thoại di động chập chờn, các anh phải sử dụng điện thoại cố định không dây của Viễn thông Điện lực. Món ăn tinh thần là chiếc radio cũ kỹ dùng nghe nhạc và chương trình thời sự hàng ngày. 

Khắc phục khó khăn, những kỹ sư, công nhân Nhà máy Thủy điện Ea Krông Rou đã góp phần đưa 2 tổ máy vào phát điện ổn định, đúng yêu cầu kỹ thuật.

° NHỮNG NIỀM HY VỌNG MỚI

Nhìn đường dây điện cao thế lượn quanh núi đồi xã Ninh Tây trước khi đưa về trạm biến áp 110/35/22 kV Ninh Hòa, tôi càng thấy sự kỳ công của những người làm thủy điện. Xây dựng đường điện này không dễ; bởi đây là khu vực có khá nhiều đoạn dốc cao bắt buộc đơn vị thi công đường dây phải chuyển từng đoạn trụ bê tông, trụ thép đến nơi tập kết mới nối lại được. Những trụ điện này, trước đây phục vụ xây dựng công trình, bây giờ làm nhiệm vụ truyền tải điện áp 35 kV hòa vào lưới điện quốc gia và cấp điện cho hoạt động của Nhà máy. Được biết, thời điểm thiếu điện, toàn tỉnh cắt giảm khoảng 30 MW. Trong khi đó, Nhà máy đóng góp cho lưới điện 28 MW nên bù đắp được phần lớn lượng điện thiếu hụt trong quá trình phát triển kinh tế địa phương.

Nhà máy và khu vực phân phối điện.

Ngoài việc phát điện, với khoảng 30 triệu m3 nước trong lòng hồ, CTTĐ Ea Krông Rou sẽ đáp ứng tưới tiêu cho 3.100 ha đất nông nghiệp vùng hạ du (chủ yếu là 2 xã: Ninh Tây và Ninh Sim). Dự kiến, tỉnh sẽ đầu tư khoảng 100 tỷ đồng xây dựng hệ thống thủy lợi sau nhà máy thủy điện, để vùng hạ du có biệt danh “nắng cháy da người” này xanh tốt hơn. Ngày tôi trở lại Ea Krông Rou cũng là lúc Công ty Cổ phần Tư vấn và Xây dựng công trình Hồng Việt, Xí nghiệp Tư doanh xây dựng thủy lợi Diên Khánh thi công nhánh rẽ dẫn nước từ Nhà máy thủy điện về vùng hạ du. Gói thầu số 1 của công trình thủy lợi này có tổng vốn đầu tư hơn 3,2 tỷ đồng, kết cấu kênh bê tông cốt thép dài 430m. Công trình được xây dựng rất khẩn trương, tạo cú hích cho các gói thầu tiếp theo được thực hiện. Trong một lần tâm sự, ông Y Hy - Chủ tịch UBND xã Ninh Tây đặt niềm tin rất nhiều trong việc phát triển kinh tế ở khu vực này. Đây cũng là tiền đề giúp người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi… 

Hiện nay, Công ty được tỉnh giao lập dự án đầu tư xây dựng Nhà máy Thủy điện Khánh Thượng (Khánh Vĩnh) với công suất 11 MW. Như vậy, những người làm thủy điện sẽ tiếp tục mang ánh sáng đến những thành phố, những khu công nghiệp mới, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Chúng tôi đã cảm nhận được sứ mệnh làm “lính thủy điện” qua sự đổi thay hàng ngày của vùng hạ du Ea Krông Rou từ khi tiềm năng thủy điện được đánh thức.

HOÀNG TRIỀU