Ông Huỳnh Kính với gốc mai trên 20 năm tuổi.

Mỗi lần Tết đến, dù giàu hay nghèo, mỗi gia đình đều không thể thiếu vài chậu hoa kiểng để làm đẹp nhà, đón Tết. Năm nay, trong khi các địa phương khác mất mùa hoa Tết do bão và thời tiết thất thường thì Khánh Hòa lại “né” được những thiệt hại này. Người trồng hoa đang khấp khởi mừng bởi mùa hoa Tết năm nay hứa hẹn trúng lớn.

° Được mùa nhưng vẫn thấy lo

Khi chúng tôi đến, anh Trần Minh Tuấn ở thị trấn Diên Khánh đang loay hoay cùng mấy nhân công sắp xếp lại những chậu hoa vạn thọ theo từng ô thửa. Không đủ thời gian để tiếp khách theo kiểu trà dư tửu hậu, anh dẫn chúng tôi ra vườn hoa khi tay chân còn lấm lem bùn đất, khuôn mặt nhễ nhại mồ hôi. Trong vườn của anh đã có trên 8.000 chậu vạn thọ, cúc Hà Lan phát triển tương đối tốt, tất cả vườn hoa đều đã chớm nụ. Không giấu nổi nét mừng vui, anh phấn khởi: “Cả năm, người trồng hoa chỉ trông chờ vào mấy ngày Tết. Dư giả nhiều thì không nói làm gì, nhưng được mùa cũng đủ sống lai rai cả năm. Mấy năm trước, không riêng gì mình, những người trồng hoa trong vùng đều bị thiệt hại nặng bởi mưa lũ kéo dài. Năm nay thì khác, do thời tiết thuận lợi, hầu hết các vườn hoa phát triển tương đối tốt, khả năng ra hoa rất cao. Bởi thế, năm nay hoa kiểng Tết ở Khánh Hòa có thể nhiều hơn so với mọi năm. Được mùa thì mừng, mất mùa thì… mếu, nhưng đối với người làm nghề trồng hoa chúng tôi, còn gì hạnh phúc hơn khi đem được sắc xuân đến cho mọi nhà”.

Những năm trước, với số lượng cây hoa kiểng như hiện tại, sau khi trừ chi phí, mỗi năm gia đình anh Tuấn thu lãi từ 30 - 40 triệu đồng. Năm nay, giá hoa Tết dự kiến tăng từ 5 - 10 nghìn đồng/chậu, tuy chưa nói trước được điều gì, nhưng khả năng thu nhập của gia đình anh Tuấn sẽ đạt trên 50 triệu đồng từ tiền bán hoa. Theo anh Tuấn, khác với các loài hoa khác, cúc và vạn thọ chỉ tồn tại theo từng mùa, thời gian trồng cúc kéo dài 4 - 5 tháng, vạn thọ 2 tháng. Thông thường, mỗi chậu hoa vạn thọ người trồng phải chi phí 7 - 10 ngàn đồng, cúc 12 - 15 ngàn đồng.

Anh Tuấn đang tạo dáng cây hoa giấy bán vào dịp Tết.

Gần Trung tâm Văn hóa - Thông tin huyện Diên Khánh là vườn cúc trên 3.000 chậu của anh Nguyễn Xuân Vinh. Anh Vinh vui vẻ cho biết: “Đến thời điểm này, các làng trồng hoa cúc, vạn thọ, mai, huệ, lay ơn… ở Diên Khánh, Nha Trang, Cam Ranh, Ninh Hòa đã vào xuân sớm hơn mọi năm. Mới đầu tháng Chạp, đã có nhiều thương lái ở các nơi đổ về mua hoa đem đi các nơi bán. Phần lớn họ mua “sô” và bán “chọn”. Giá mua “sô” hiện nay tại Diên Khánh từ 30 - 40 ngàn đồng/chậu hoa cúc, cao hơn mọi năm từ 10 - 15 ngàn đồng/chậu. Ngoài ra, tại các làng hoa cũng đã hình thành các chợ hoa để bán lẻ cho người dân địa phương chơi Tết. Các loại cây cảnh khác ở Khánh Hòa cũng được người chơi cây “săn đón”. Dọc Quốc lộ 1A, nhiều người đã rục rịch chọn bãi để bày bán mai xuân, cây kiểng, hoa Tết.

Làng Hương Điền ở phường Phước Hải, TP. Nha Trang có nghề trồng hoa từ bao đời theo kiểu cha truyền con nối. Theo nghiệp cha từ nhỏ, anh Nguyễn Thảo là một trong những người hiếm hoi thủy chung với nghề. Dẫn tôi dạo một vòng trong vườn hoa tọa lạc trên đường Lê Hồng Phong, anh nói: “Đấy chú xem, bao nhiêu vốn liếng, công sức đổ vào vườn hoa chỉ trông chờ vào ba ngày Tết. Tôi dự định sẽ tăng giá bán khoảng 10% nhưng không biết thị trường có chấp nhận hay không. Trồng kiểng bán không được thì có thể giữ lại để o bế, chăm sóc mùa sau bán tiếp. Còn hoa Tết bán không được chỉ có nước… đổ xuống sông!”. Theo anh Thảo, thời gian trồng hoa hồng kéo dài từ 6 - 8 tháng, cúc 4 - 5 tháng mới có thể đem bán. Chi phí cho mỗi chậu hoa trên dưới 30 ngàn đồng và được bán với giá 60 - 70 ngàn đồng. Tại TP. Nha Trang, hiện có 3 vườn hoa lớn chuyên trồng hoa cúc và hoa hồng nằm ở Học viện Hải quân, Tiểu đoàn 12 và Trường Sĩ quan Không quân. Năm nay, khả năng được mùa hoa là chắc chắn, đó là tín hiệu vui của những người trồng hoa trong năm mới… 

° Hoa mai trúng lớn

Đến thời điểm này, người trồng mai bắt đầu lặt lá để cây mai nở hoa vào dịp Tết.

Cũng như hoa đào ở miền Bắc, hoa mai là biểu tượng của người dân miền Nam mỗi độ xuân về. Khác với loài hoa khác, giá trị của hoa mai được xếp vào hàng đệ nhất hoa Tết. Không chỉ có giá trị về mặt tâm linh, giá cả của hoa mai cũng khá đắt khi mỗi gốc mai có thể lên đến cả chục triệu đồng. Nghề trồng hoa mai cũng lắm công phu, ngoài chăm sóc, chiết ghép còn phải biết tạo dáng, tạo thế theo kiểu bon sai. Năm nay, các nhà vườn trồng hoa kiểng Tết ở Khánh Hòa đã nắm bắt được thông tin: số lượng cây đào ở miền Bắc giảm mạnh, lượng hoa chỉ đạt ở mức bình thường. Các địa phương ở miền Trung và trong Nam, nơi thì mất mùa hoa kiểng Tết do bão, nơi thì do thời tiết thất thường. Bởi thế, nhiều người trồng hoa kiểng Tết ở Khánh Hòa, nhất là những người trồng mai xuân rất phấn khởi: Tết này sẽ trúng lớn!

Chăm sóc cây để kịp bán vào dịp Tết.

Trên 20 năm gắn bó với nghề trồng mai, kinh nghiệm cũng như thực tiễn đủ để mọi người tôn ông Huỳnh Kính, thôn Phú Vinh, xã Vĩnh Thạnh vào bậc nghệ nhân. Ban đầu, với 100 gốc mai trâu, sau nhiều năm nhân bản, lai, ghép với mai tai giảo (nhiều cánh), ông đã có trong tay trên 5.000 gốc. Những năm trước, sau khi trừ chi phí, thu nhập của ông không dưới 50 triệu đồng nhờ tiền bán mai. Năm nay thì khác, với 2.000 gốc mai giống, 300 chậu mai kiểng được tạo dáng bon sai (giá trị một chậu mai kiểng bon sai rẻ thì 200 - 300 ngàn, có chậu 5 - 6 triệu đồng, thậm chí có chậu lên đến 15 - 20 triệu đồng), thu nhập của ông không phải là nhỏ. Theo ông Kính, để trồng một chậu hoa bán Tết, nhất là mai xuân rất công phu. Bí quyết trồng mai là ở khâu giống, nghệ thuật uốn sửa và lặt lá cho ra hoa kịp Tết. Hiện nay, trên thị trường có đến 50 giống mai các loại, bởi vậy người trồng phải nắm bắt được nhu cầu thị hiếu để chọn giống mai trồng bán được giá, được nhiều người ưa chuộng. Có khi chọn được giống mai đẹp, nhưng nếu việc tạo cành, tạo dáng không đẹp thì cây mai cũng không có giá trị. Cây mai xuân chỉ thật sự có giá trị khi hội tụ đủ những điều kiện như: lão, dáng đẹp, hoa sặc sỡ. Bởi vậy, muốn có chậu mai đẹp, có giá trị, người trồng phải uốn sửa từ lúc cây con và chăm đến hàng chục năm hoặc hơn thế nữa.

Với những người trồng hoa, mùa hoa Tết năm nay đang hứa hẹn một mùa vui…

ANH TUẤN